Grupa AB jest najrzadsza w Polsce – występuje mniej więcej u jednej osoby na dwanaście. D’Adamo nadał jej etykietę „zagadki”, bo powstała najpóźniej i łączy cechy grup A oraz B. Dieta dla grupy AB jest więc z założenia mieszana: ryby, tofu, nabiał, zielone warzywa i kasze, przy ograniczeniu czerwonego mięsa, wędlin, kofeiny i alkoholu. Gdy odłożyć na bok etykietę z grupą krwi, okazuje się, że ta lista opisuje coś, co dietetyka zna od dawna – pod inną nazwą, ale z solidnym zapleczem w badaniach.
Co zaleca D’Adamo grupie AB
Zalecenia dla AB to w praktyce część zasad z wariantu A i część z wariantu B. Podstawą mają być ryby, produkty sojowe, nabiał fermentowany, warzywa i owoce. Ograniczeniu podlegają czerwone mięso, wędliny, kukurydza, kasza gryczana, fasola i alkohol. Zalecana aktywność też jest mieszana: umiarkowany wysiłek połączony z ćwiczeniami relaksacyjnymi.
Trudno się z większością tych punktów kłócić – i w tym tkwi problem. Lista jest na tyle rozsądna i ogólna, że pasuje praktycznie do każdego, przez co nie nadaje się jako narzędzie personalizacji. Jeśli zalecenie sprawdza się u wszystkich niezależnie od grupy krwi, to nie jest zalecenie dla grupy krwi.
Co pokazało badanie
W analizie 1455 osób opublikowanej w PLoS One wariant „typu AB” wypadł niemal tak dobrze jak wariant „typu A”[1]. Stosowanie go wiązało się z niższym ciśnieniem, cholesterolem, trójglicerydami, insuliną i lepszym wskaźnikiem HOMA-IR. Nie wiązało się natomiast z niższym BMI ani mniejszym obwodem talii, w przeciwieństwie do wariantu A.
Rozstrzygające pytanie brzmiało jednak inaczej: czy osoby, które faktycznie mają grupę AB, zyskują na tej diecie więcej niż pozostali. Nie zyskują. Dopasowanie do rzeczywistego genotypu ABO nie zmieniło siły żadnego z tych związków, podobnie jak w pozostałych trzech wariantach. Systematyczny przegląd z American Journal of Clinical Nutrition doszedł do tego samego wniosku dla całej koncepcji[2].
Najmocniejszy argument widać, gdy zestawi się te wyniki razem. Trzy warianty, które przynoszą korzyści, mają wspólny mianownik: ograniczenie przetworzonej żywności i zwiększenie udziału roślin. Ten jeden, który był najbardziej liberalny, nie przyniósł nic. Zmienną wyjaśniającą jest jakość diety, nie antygen.
To jest po prostu dieta śródziemnomorska
Zalecenia dla grupy AB, czyli ryby, warzywa, kasze, oliwa, ograniczenie czerwonego mięsa i alkoholu, pokrywają się w dużej mierze z modelem śródziemnomorskim. Różnica polega na tym, że model śródziemnomorski był przedmiotem dużych badań z randomizacją i ma udokumentowany wpływ na twarde punkty końcowe, a nie tylko na parametry laboratoryjne[3].
To zasadnicza różnica jakościowa. Jedno zalecenie mówi „jedz tak, bo masz taki antygen”, drugie mówi „jedz tak, bo w badaniu z randomizacją grupa stosująca ten model miała mniej zdarzeń sercowo-naczyniowych”. Oba prowadzą do podobnego talerza, ale tylko jedno ma oparcie w danych i tylko jedno nie każe nikomu wykluczać fasoli.
Dla osoby po czterdziestce i pięćdziesiątce ma to praktyczne przełożenie, zwłaszcza jeśli w grę wchodzi profil lipidowy. Piszę o tym szerzej w tekście o cholesterolu po 40-tce.
Gdzie grupa AB rzeczywiście ma znaczenie
Tu dochodzimy do ciekawego punktu – dla grupy AB istnieje ustalenie, które ma realne znaczenie zdrowotne, ale dotyczy zupełnie innego obszaru niż jedzenie.
W metaanalizie dotyczącej zatorowości płucnej to właśnie grupa AB wiązała się z najwyższym ryzykiem spośród wszystkich, podwyższonym o około 41 procent względem grupy 0, przy dobrej spójności wyników między badaniami[4]. Mechanizm leży w wyższych poziomach czynnika von Willebranda i czynnika VIII u osób z grupami innymi niż 0. Szersze przeglądy epidemiologiczne opisują też związki układu ABO z chorobami sercowo-naczyniowymi, nowotworami i przebiegiem zakażeń[5].
Co z tym zrobić w praktyce? Nic szczególnego przy talerzu, bo diety to nie zmienia. Ma to natomiast znaczenie w sytuacjach podwyższonego ryzyka zakrzepowego: przy długich lotach, unieruchomieniu po zabiegu, w czasie ciąży czy przy stosowaniu terapii hormonalnej. To kwestia do omówienia z lekarzem, a nie powód do zmiany jadłospisu.
Najczęstsze błędy przy diecie dla grupy AB
Wykluczanie strączków. Fasola i kasza gryczana trafiły na listę zakazanych bez uzasadnienia, które można by obronić. Strączki są jednym z lepiej udokumentowanych elementów diety sprzyjającej sercu i dobrym źródłem białka roślinnego.
Uznanie mieszanej listy za personalizację. Zalecenie, które pasuje wszystkim, nie jest dopasowane do nikogo konkretnie. To dobry jadłospis, ale nie z powodu grupy krwi.
Pominięcie białka. W wariancie AB czerwone mięso jest ograniczone, a strączki wykluczone, co łatwo prowadzi do diety ubogiej w białko. Po pięćdziesiątce to realny problem dla mięśni.
Szukanie diety zamiast badań. Jeśli powodem zainteresowania dietą są konkretne dolegliwości albo nieprawidłowe wyniki, punktem wyjścia powinny być lipidogram, glukoza, TSH i morfologia, a nie lista produktów przypisana do grupy krwi.
Co z tego zostaje
Z wariantu dla grupy AB zostaje właściwie cały talerz i odpada całe uzasadnienie. Ryby, warzywa, kasze, oliwa i umiar z czerwonym mięsem oraz alkoholem to sensowny sposób odżywiania po czterdziestce, tylko że działa u wszystkich, a nie u jednej ósmej populacji z konkretnym antygenem.
Jedyna poprawka, jaką bym zrobiła, dotyczy strączków: nie ma powodu ich wykluczać, a jest kilka dobrych powodów, żeby je zostawić. Poza tym można spokojnie korzystać z tej listy, tylko nazywać ją po imieniu. Całość koncepcji omawiam szczegółowo w przeglądzie diety wg grup krwi.
Źródła:
- Wang J, García-Bailo B, Nielsen DE, El-Sohemy A. ABO genotype, 'blood-type’ diet and cardiometabolic risk factors. PLoS One. 2014. PMID: 24454746
- Cusack L, De Buck E, Compernolle V, Vandekerckhove P. Blood type diets lack supporting evidence: a systematic review. Am J Clin Nutr. 2013. PMID: 23697707
- Martínez-González MÁ, Hernández Hernández A. Effect of the Mediterranean diet in cardiovascular prevention. Rev Esp Cardiol (Engl Ed). 2024. PMID: 38336153
- Wang X, Wang X, Wang Z. Association Between ABO Blood Type and Risk of Pulmonary Embolism: A Systematic Review and Meta-Analysis. Clin Appl Thromb Hemost. 2025. PMID: 40718900
- Liu Y, Zhu Y, Luo G. A narrative review of the epidemiological and mechanistic associations between ABO blood groups and diseases. Ann Med. 2026. PMID: 42574721